Lista przedsięwzięć oddziaływujących na środowisko | Ocena oddziaływania na środowisko

Ocena oddziaływania na środowisko (OOŚ) to obowiązkowy proces dla inwestycji mogących znacząco wpływać na środowisko, którego celem jest ochrona ludzi, przyrody i zasobów.

Najważniejsze wnioski

• Ocena oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia jest obowiązkowa dla wszystkich inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
• Ustawa OOŚ jasno reguluje powstępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięć publicznych i prywatnych.
• Przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko wymaga się również wtedy, gdy inwestycja może znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000.
• Raport OOŚ zawiera szczegółową analizę skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia na środowisko i zdrowie ludzi.
• System OOŚ gwarantuje zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w sprawie oceny skutków wywieranych przez inwestycje.

Czym jest ocena oddziaływania na środowisko?

Ocena oddziaływania na środowisko (OOŚ) to postępowanie administracyjne mające na celu identyfikację, przewidywanie i ocenę wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Wymaga jej ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Kiedy wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko?

Zgodnie z ustawą, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zachodzi, gdy planowane inwestycje:

1. Zawsze mogą znacząco oddziaływać na środowisko – OOŚ jest obowiązkowa.
2. Potencjalnie mogą znacząco oddziaływać na środowisko – OOŚ może być wymagana, jeśli organ uzna, że istnieje taka konieczność.

W praktyce oznacza to, że każdy inwestor planujący realizację inwestycji z poniższych list musi złożyć wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, co rozpoczyna postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko.

Podział przedsięwzięć zawsze i potencjalnie znacząco oddziałujące

Ustawodawca podzielił przedsięwzięcia na dwie główne kategorie:

Lista przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko

1. Instalacje chemiczne
   Produkcja podstawowych substancji chemii organicznej i nieorganicznej, nawozów, środków ochrony roślin, materiałów wybuchowych – przy użyciu procesów chemicznych.
2. Produkcja farmaceutyków
   Wytwarzanie podstawowych produktów farmaceutycznych z wykorzystaniem procesów chemicznych lub biologicznych.
3. Duże instalacje energetyczne
   Elektrownie konwencjonalne, elektrociepłownie i inne spalarnie paliw (z wyłączeniem biomasy), o mocy cieplnej nie mniejszej niż 300 MW.
4. Elektrownie jądrowe
   Budowa i likwidacja elektrowni oraz reaktorów jądrowych (poza instalacjami badawczymi ≤1 kW).
5. Duże farmy wiatrowe
   Elektrownie wiatrowe: o mocy ≥100 MW lub zlokalizowane na morzu.
6. Linie energetyczne wysokiego napięcia
   Napowietrzne linie elektroenergetyczne o napięciu ≥220 kV i długości ≥15 km.
7. Instalacje związane z paliwem jądrowym
   Instalacje do wytwarzania, przerobu, przechowywania i składowania paliwa jądrowego lub odpadów promieniotwórczych.
8. Hutnictwo żelaza i stali
   Instalacje do wytopu surówki żelaza lub stali, w tym odlewnie i urządzenia do odlewania.
9. Prażenie rud metali
   Instalacje do prażenia lub spiekania rud metali (np. rudy siarczkowej), z wyjątkiem rud żelaza.
10. Produkcja metali nieżelaznych
    Instalacje do wytopu metali nieżelaznych (np. miedź, cynk) z rud, koncentratów lub materiałów z odzysku przy użyciu procesów metalurgicznych, chemicznych lub elektrolitycznych.
11. Spiekanie rudy żelaza
    Instalacje do prażenia i spiekania rudy żelaza przy wydajności ≥500 000 ton rocznie.
12. Ciężka obróbka metali żelaznych
    Kuźnie, odlewnie, walcownie i linie galwaniczne (np. młoty >50 kJ, produkcja >20 ton/dobę, powłoki metaliczne >2 t/h).
13. Wtórny wytop metali nieżelaznych
    Przetapianie i oczyszczanie metali z recyklingu, m.in. ołowiu i kadmu (>4 t/d) oraz pozostałych metali (>20 t/d), z wyłączeniem metali szlachetnych.
14. Galwanizernie i chemiczna obróbka tworzyw
    Instalacje do powierzchniowej obróbki metali lub tworzyw sztucznych (chemicznie lub elektrolitycznie), jeśli wanny procesowe mają >30 m³.
15. Koksownie (inne niż odgazowanie węgla)
    Zakłady do produkcji koksu – nie dotyczy instalacji wyłącznie odgazowujących węgiel.
16. Cementownie – klinkier
    Instalacje do produkcji klinkieru cementowego w piecach obrotowych o zdolności >500 ton na dobę.
17. Produkcja masy włóknistej
    Instalacje do produkcji masy włóknistej z drewna lub innych surowców (np. dla przemysłu papierniczego).
18. Produkcja papieru i tektury
    Instalacje do produkcji papieru lub tektury o wydajności ≥200 ton na dobę.
19. Przesył surowców chemicznych i paliw
    Instalacje przesyłowe (ropa, produkty ropopochodne, chemikalia, gaz) – rurociągi ≥800 mm średnicy i ≥40 km długości wraz z tłoczniami.
20. Przesył CO₂ do składowania podziemnego
    Rurociągi do przesyłu dwutlenku węgla (średnica ≥800 mm, długość ≥40 km), wraz z tłoczniami i stacjami redukcyjnymi.
21. Magazyny paliw i chemikaliów
    Instalacje do magazynowania ropy, produktów ropopochodnych lub chemikaliów (niespożywczych), o łącznej pojemności ≥200 000 ton.
22. Rafinerie i instalacje do przetwarzania węgla
    Rafinerie ropy naftowej oraz instalacje do zgazowania, odgazowania lub upłynniania węgla/łupków bitumicznych – przy wydajności ≥500 t/dobę.
23. Wydobycie ropy, gazu i przerób surowców
    Eksploatacja gazu (>500 000 m³/dobę), ropy naftowej (>500 t/dobę) lub działalność na obszarach morskich.
24. Azbest
    Wydobycie i przetwarzanie azbestu (np. wyroby azbestowo-cementowe ≥200 t/rok, materiały cierne ≥50 t/rok).
25. Przeróbka kopalin w dużych odkrywkach
    Instalacje do przerobu kopalin (z wyłączeniem gazu i ropy), na obszarach kopalni odkrywkowych lub kamieniołomów ≥25 ha.
26. Duże odkrywki i kopalnie podziemne
    Wydobycie kopalin: odkrywkowe (obszar ≥25 ha) lub podziemne (wydobycie ≥100 000 m³/rok).
27. Rudy promieniotwórcze
    Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobycie rud pierwiastków promieniotwórczych (np. uran, tor).
28. Kolej TEN-T
    Budowa linii kolejowych w ramach transeuropejskiej sieci transportowej (TEN-T), zgodnie z rozporządzeniem UE.
29. Lotniska z długim pasem startowym
    Budowa lotnisk z pasem startowym o długości ≥2100 metrów.
30. Autostrady i drogi ekspresowe
    Budowa autostrad i dróg ekspresowych – każda tego typu inwestycja automatycznie wymaga OOŚ.
31. Rozbudowa dróg do ≥4 pasów
    Budowa dróg o co najmniej 4 pasach ruchu i długości ≥10 km lub rozbudowa dróg 2-pasmowych do 4-pasmowych (min. 10 km ciągłości).
32. Duże porty śródlądowe i drogi wodne
    Porty i drogi wodne dla statków o nośności >1350 ton – zgodnie z ustawą o żegludze śródlądowej.
33. Morskie porty i przystanie
    Porty i przystanie morskie do obsługi statków >1350 ton (z wyłączeniem przystani promowych).
34. Duże zapory i zbiorniki wodne
    Budowle zatrzymujące wodę o objętości ≥10 milionów m³ – np. nowe zbiorniki retencyjne.

34a. Zalewanie odkrywek węglowych
Wypełnienie wyrobisk po odkrywkach węgla brunatnego wodą w ilości ≥1000 mln m³ (np. rekultywacja Bełchatowa).

35. Budowle piętrzące wodę
    Piętrzenie wody na wysokość ≥5 metrów (np. tamy, jazy, progi wodne).
36. Urządzenia do poboru wód podziemnych
    Instalacje do poboru ≥1100 m³ wody podziemnej na godzinę lub sztucznego zasilania tych wód.
37. Przerzuty wody między zlewniami
    Urządzenia do przerzutu ≥100 mln m³ wody rocznie między zbiornikami, jeziorami, kanałami – nie dotyczy zaopatrzenia ludzi w wodę.
38. Transfer dużych ilości wody ze zlewni
    Przesył wody, jeśli średni przepływ z wielolecia w zlewni ≥2 mld m³/rok, a transfer przekracza 5% tego przepływu.
39. Duże oczyszczalnie ścieków
    Instalacje obsługujące >150 000 równoważnych mieszkańców (RLM), zgodnie z ustawą Prawo wodne.
40. Instalacje do przetwarzania odpadów niebezpiecznych
    W tym składowiska i retencja odpadów niebezpiecznych – np. chemikalia, odpady medyczne, zużyte akumulatory.
41. Stacje demontażu pojazdów
    Zakłady rozbierające pojazdy wycofane z eksploatacji (zgodnie z ustawą o recyklingu pojazdów).
42. Przetwarzanie pojazdów i statków
    Inne miejsca demontażu pojazdów (poza stacjami) oraz zakłady do przetwarzania wycofanych z eksploatacji statków.
43. Strzępiarki złomu
    Urządzenia do mechanicznego rozdrabniania złomu (m.in. samochodowego, przemysłowego).
44. Zakłady przetwarzania sprzętu i baterii
    m.in.:

• demontaż zużytego sprzętu elektrycznego z usunięciem niebezpiecznych substancji,
• przetwarzanie i recykling zużytych baterii/akumulatorów zawierających substancje niebezpieczne.

45. Termiczne przetwarzanie odpadów
    Instalacje spalające odpady inne niż niebezpieczne (np. termiczny rozkład, kraking), o wydajności ≥100 ton dziennie.
46. Inne instalacje do przetwarzania odpadów
    W tym składowiska (inne niż niebezpieczne), jeśli przyjmują ≥10 t/dobę lub mają pojemność ≥25 000 t (z wyjątkiem biogazowni rolniczych).
47. Obiekty unieszkodliwiania odpadów wydobywczych kategorii A
    Zgodnie z ustawą o odpadach wydobywczych (np. hałdy przy kopalniach).
48. Inne obiekty unieszkodliwiania odpadów wydobywczych
    O ile przyjmują ≥10 t/dobę lub mają pojemność ≥25 000 t.
49. Podziemne składowanie odpadów niebezpiecznych
    Trwałe i głębokie składowiska materiałów niebezpiecznych (np. przemysł chemiczny, energetyka jądrowa).
50. Chów lub hodowla zwierząt na dużą skalę
    Np.:

• norki: ≥105 dużych jednostek przeliczeniowych (DJP),
• inne zwierzęta: ≥210 DJP.

51. Podziemne składowanie dwutlenku węgla (CO₂)
    Stałe składowanie gazu cieplarnianego w strukturach geologicznych.

Do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu przedsięwzięć realizowanych lub zrealizowanych wymienionych w:

1. ust. 1, jeżeli ta rozbudowa, przebudowa lub montaż osiąga progi określone w ust. 1, o ile zostały one określone;
2. § 3 ust. 1, jeżeli ta rozbudowa, przebudowa lub montaż spowoduje osiągnięcie progów określonych w ust. 1, o ile zostały one określone;
3. § 3 ust. 1 i nieosiągających progów, o których mowa w § 3 ust. 1, o ile zostały one określone, jeżeli ta rozbudowa, przebudowa lub montaż spowoduje osiągnięcie progów określonych w ust. 1.

Lista przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko

1. Instalacje do wytwarzania produktów przez mieszanie/emulgowanie/konfekcjonowanie chemikaliów — Zakłady, w których z półproduktów lub produktów podstawowych wytwarza się wyroby poprzez mieszanie, emulgowanie albo pakowanie/konfekcjonowanie.

2. Instalacje do zgazowania/odgazowania/upłynniania węgla lub łupku bitumicznego oraz do wytwarzania smarów z ropy — Instalacje przerabiające węgiel/łupki na gaz lub ciecz albo produkujące smary z ropy naftowej (poza wyjątkami wskazanymi w tekście).

3. Instalacje do brykietowania węgla kamiennego lub brunatnego — Zakłady zagęszczające węgiel w postaci brykietów.

4. Elektrownie/elektrociepłownie i inne instalacje spalania paliw (≥25 MW, a dla paliw stałych ≥10 MW) — Duże źródła wytwarzania energii elektrycznej lub ciepła poprzez spalanie paliw o wskazanej mocy cieplnej.

5. Elektrownie wodne — Instalacje wytwarzające energię elektryczną z energii wody.

6. Instalacje wiatrowe (poza §2 ust.1 pkt 5) na obszarach chronionych lub o wysokości ≥30 m — Turbiny wiatrowe kwalifikowane ze względu na lokalizację na formach ochrony przyrody lub ze względu na całkowitą wysokość.

7. Stacje elektroenergetyczne lub napowietrzne linie elektroenergetyczne ≥110 kV (poza wyjątkami) — Infrastruktura przesyłowa wysokiego napięcia (stacje i linie) o napięciu znamionowym co najmniej 110 kV.

8. Instalacje radiokomunikacyjne/radionawigacyjne/radiolokacyjne emitujące PEM (poza wyjątkami) powyżej progów mocy i odległości — Obiekty emitujące pola elektromagnetyczne w paśmie 0,03–300 000 MHz, gdy równoważna moc promieniowana izotropowo dla pojedynczej anteny i odległość do miejsc dostępnych dla ludzi spełniają progi (15–10 000 W wraz z limitami odległości).

9. Instalacje do przetwarzania lub przechowywania odpadów promieniotwórczych (poza wyjątkami) — Obiekty służące gospodarowaniu odpadami promieniotwórczymi inne niż wyłączone w przywołanych przepisach.

10. Instalacje do prażenia i spiekania rud żelaza (poza wyjątkami) — Zakłady termicznego przygotowania rud żelaza poprzez prażenie lub spiekanie.

11. Instalacje do obróbki metali żelaznych (kuźnie/odlewnie/walcownie/ciągarnie/powłoki) (poza wyjątkami) — Zakłady kształtowania i przetwarzania metali żelaznych, w tym nakładania powłok metalicznych.

12. Instalacje do wtórnego wytopu metali nieżelaznych (odzysk/oczyszczanie/odlewanie/przetwarzanie) (poza wyjątkami) — Zakłady przetopu i przerobu metali nieżelaznych ze złomu lub innych strumieni odzysku.

13. Instalacje do powierzchniowej obróbki metali lub tworzyw z procesami chemicznymi/elektrolitycznymi (poza wyjątkami) — Linie technologiczne np. trawienia, galwanizacji lub podobnych procesów chemicznych/elektrolitycznych.

14. Instalacje do powierzchniowej obróbki z użyciem rozpuszczalników organicznych (z wyjątkiem określonych zmian z odzyskiem rozpuszczalników) — Procesy wykorzystujące rozpuszczalniki organiczne do obróbki/wykańczania powierzchni, poza wskazanym wyjątkiem dotyczącym kontenerowych odzysków.

15. Instalacje do produkcji kotłów, zbiorników, kadzi i innych pojemników z blach — Wytwórnie konstrukcji i pojemników blaszanych (zbiorniki, kotły, kadzie itp.).

16. Instalacje do produkcji klinkieru cementowego (poza wyjątkami) oraz do produkcji cementu lub wapna — Zakłady cementowo-wapiennicze, w tym wytwarzanie klinkieru.

17. Instalacje do produkcji lub montowania pojazdów/sprzętu mechanicznego lub produkcji silników — Fabryki montażu i produkcji pojazdów, maszyn z silnikiem oraz samych silników.

18. Instalacje do budowy lub naprawy statków powietrznych — Zakłady produkcji i serwisu samolotów/śmigłowców i innych statków powietrznych.

19. Instalacje do produkcji lub naprawy sprzętu kolejowego — Fabryki i warsztaty wytwarzające lub remontujące tabor i urządzenia kolejowe.

20. Instalacje do wytłaczania eksplozyjnego — Zakłady stosujące technologię wytłaczania z użyciem materiałów wybuchowych/energii wybuchu.

21. Instalacje do produkcji betonu ≥15 t/dobę — Wytwórnie betonu o wskazanej minimalnej dobowej wydajności.

22. Instalacje do produkcji mas bitumicznych — Wytwórnie mas asfaltowych/bitumicznych dla drogownictwa.

23. Instalacje do wytapiania substancji mineralnych — Zakłady prowadzące wysokotemperaturowe topienie surowców mineralnych.

24. Instalacje do produkcji włókien mineralnych — Zakłady wytwarzające np. wełnę mineralną i podobne włókna.

25. Instalacje do produkcji wyrobów ceramicznych przez wypalanie ≥50 t/rok — Linie wypału ceramiki o wydajności co najmniej 50 ton rocznie.

26. Instalacje do produkcji szkła (w tym włókna szklanego i wyrobów szklanych) — Huty i zakłady wytwarzające szkło oraz produkty szklane.

27. Instalacje do czyszczenia/odtłuszczania/procesów wykończalniczych włókien i materiałów włókienniczych — Zakłady obróbki tekstyliów obejmujące m.in. mycie, odtłuszczanie i wykańczanie.

28. Instalacje do garbowania lub uszlachetniania skór — Garbarnie i zakłady chemicznej obróbki skór.

29. Instalacje do wytwarzania papieru lub tektury (poza wyjątkami) — Papiernie i tektrownie inne niż wyłączone w przywołanym przepisie.

30. Instalacje do przetwarzania celulozy — Zakłady przerobu masy celulozowej w procesach technologicznych.

31. Instalacje do wytwarzania lub przetwarzania produktów na bazie elastomerów — Zakłady produkujące lub przetwarzające materiały elastomerowe (np. gumę).

32. Instalacje do przesyłu ropy/produktów naftowych oraz chemikaliów niebędących żywnością (poza wyjątkami) — Rurociągi i systemy przesyłowe ropy, paliw i substancji/mieszanin chemicznych innych niż spożywcze.

33. Instalacje do przesyłu gazu wraz z tłoczniami/stacjami redukcyjnymi (z wyłączeniami) — Gazociągi (poza ≤0,5 MPa i przyłączami) oraz powiązane obiekty, przy czym określone modernizacje przy istniejących instalacjach wyłączono.

34. Instalacje do przesyłu pary wodnej lub ciepłej wody (z wyłączeniem sieci osiedlowych i przyłączy) — Magistrale przesyłowe ciepła/pary poza typowymi sieciami osiedlowymi i przyłączami do budynków.
    34a) Instalacje do wychwytywania CO₂ w celu podziemnego składowania (poza wyjątkami) — Obiekty CCS przeznaczone do wychwytu dwutlenku węgla pod kątem jego podziemnego składowania.

35. Instalacje do dystrybucji ropy/produktów naftowych i chemikaliów (z wyłączeniem stacji LPG) — Infrastruktura dystrybucyjna ww. substancji (poza stacjami paliw gazu płynnego).

36. Podziemne magazynowanie ropy/produktów/chemikaliów/gazów łatwopalnych i kopalnych surowców energetycznych (z wyłączeniami) — Podziemne magazyny tych substancji poza wskazanymi wyjątkami (m.in. małe magazyny „domowe” i określone małe zbiorniki).
    36a) Podziemne bezzbiornikowe magazynowanie substancji — Składowanie substancji w podziemnych strukturach bez klasycznych zbiorników.

37. Naziemne magazynowanie ropy/produktów/chemikaliów/gazów łatwopalnych i surowców energetycznych (z wyłączeniami) — Powierzchniowe bazy magazynowe tych substancji z wyłączeniem m.in. małych instalacji domowych i określonych małych zbiorników.

38. Instalacje do przetwarzania produktów zawierających azbest (poza wyjątkami) — Zakłady przetwarzające materiały z azbestem inne niż wyłączone.

39. Instalacje do przerobu kopalin (poza wyjątkami) — Zakłady mechanicznego/chemicznego przerobu kopalin inne niż wyłączone w przywołaniu.

40. Wydobywanie kopalin metodą odkrywkową (poza wyjątkami) – określone warunki lokalizacyjne lub skala >2 ha albo >20 000 m³/rok — Odkrywki kwalifikowane ze względu na rodzaj/położenie (m.in. torf, obszary powodziowe, blisko lasów/ochrony przyrody, użycie MW) albo przekroczenie progów powierzchni i wydobycia.

41. Wydobywanie kopalin metodą podziemną lub otworów wiertniczych (poza wyjątkami) oraz wydobycie na obszarach morskich i ze śródlądowych wód — Eksploatacja kopalin pod ziemią/otworami oraz na morzu i z wód powierzchniowych w określonym zakresie.

42. Wiercenia dla składowania odpadów promieniotwórczych oraz ujęć wody (z wyłączeniem ujęć <100 m) — Odwierty w celach jądrowych lub wodociągowych, poza płytkimi ujęciami wód podziemnych.

43. Poszukiwanie/rozpoznawanie złóż kopalin: na morzu, metodą podziemną, lub wiercenia >1000 m (w wrażliwych strefach) oraz >5000 m poza nimi — Prace geologiczne o podwyższonym ryzyku ze względu na miejsce (morze), metodę (podziemna) lub głębokość i lokalizację.
    43a) Poszukiwanie/rozpoznawanie kompleksów podziemnego składowania CO₂ (morze, odwierty >100 m, pilotażowe zatłaczanie) — Projekty rozpoznawcze dla CCS, w tym wiercenia i testowe zatłaczanie CO₂.

44. Pozyskiwanie gruntu przez trwały odkład na obszarach morskich RP — Rekultywacja/„land reclamation” na morzu poprzez trwałe deponowanie materiału.

45. Instalacje do produkcji paliw z produktów roślinnych (z wyłączeniami dla małego biogazu rolniczego) — Wytwórnie biopaliw roślinnych poza wskazanymi małymi instalacjami biogazu rolniczego.

46. Stocznie produkcyjne lub remontowe — Zakłady budowy i naprawy statków.

47. (uchylony) — Pozycja uchylona (brak obowiązującej kategorii w tym miejscu listy).

48. Tartaki i stolarnie z impregnacją drewna lub o wydajności ≥10 000 m³/rok — Zakłady drzewne z procesami impregnacji lub duże zakłady o określonej zdolności produkcyjnej.

49. Trasy narciarskie, tory bobslejowe, wyciągi, skocznie i infrastruktura towarzysząca — Inwestycje sportów zimowych (i wodnych wyciągów) wraz z urządzeniami pomocniczymi.

50. Ośrodki wypoczynkowe/hotele poza terenami mieszkaniowymi i zurbanizowanymi, o zabudowie ≥0,5 ha (na chronionych) lub ≥2 ha (poza) — Duże obiekty turystyczne w terenach „otwartych”, kwalifikowane progami powierzchni zabudowy zależnie od ochrony przyrody.

51. Stałe pola kempingowe/karawaningowe: na obszarach chronionych lub o powierzchni zagospodarowania ≥0,5 ha poza nimi — Kempingi stałe oceniane ze względu na lokalizację lub skalę.

52. Zabudowa przemysłowa (w tym fotowoltaika) lub magazynowa z infrastrukturą: ≥0,5 ha (chronione) lub ≥1 ha (pozostałe) — Duże kompleksy przemysłowe/magazynowe (w tym farmy PV jako systemy zabudowy) spełniające progi powierzchni.

53. Zabudowa mieszkaniowa z infrastrukturą, zależnie od planu i progów powierzchni (2/4 ha w planie; 0,5/2 ha bez planu; z rozróżnieniem obszarów chronionych) — Duże osiedla mieszkaniowe kwalifikowane według tego, czy są objęte planem, oraz progów powierzchni zabudowy i ochrony przyrody.

54. Centra handlowe z infrastrukturą o powierzchni użytkowej ≥0,5 ha (chronione) lub ≥2 ha (pozostałe) — Wielkopowierzchniowe obiekty handlowe kwalifikowane progami powierzchni użytkowej.

55. Zabudowa usługowa (np. szpitale, edukacja, kina, teatry, sport) z infrastrukturą – progi jak dla 53 (2/4 ha w planie; 0,5/2 ha bez planu, z rozróżnieniem ochrony) — Duże kompleksy usług publicznych i komercyjnych oceniane progami powierzchni.

56. Garaże/parkingi (także dla przedsięwzięć 50, 52–55 i 57) z infrastrukturą: powierzchnia użytkowa ≥0,2 ha (chronione) lub ≥0,5 ha (pozostałe) — Duże zespoły parkingowe kwalifikowane progami powierzchni użytkowej i lokalizacją.

57. Parki rozrywki, pola golfowe, stadiony i tory wyścigowe (inne niż w pkt 55) z infrastrukturą — Obiekty rekreacyjno-rozrywkowe i sportowe o charakterze komercyjnym wraz z zapleczem.

58. Linie kolejowe i urządzenia przeładunku intermodalnego (poza wyjątkami), a także mosty/wiadukty/tunele kolejowe oraz bocznice z torem użytecznym >1 km — Infrastruktura kolejowa i terminale intermodalne o znaczącej skali.

59. Lotniska (poza wyjątkami) lub lądowiska, z wyłączeniem lądowisk centrów urazowych tylko dla śmigłowców ratunkowych — Obiekty lotnicze do startów i lądowań, poza ściśle określonym wyjątkiem medycznym.

60. Drogi o nawierzchni twardej o długości >1 km (poza wyjątkami) oraz obiekty mostowe w ciągu takich dróg — Budowa nowych odcinków dróg utwardzonych powyżej 1 km i powiązanych mostów, z wyłączeniem określonych przebudów.

61. Linie tramwajowe, koleje napowietrzne/podziemne (metro), kolejki linowe i linie szczególnego charakteru (pasażerskie) — Transport szynowy i linowy używany głównie do przewozu pasażerów wraz z infrastrukturą.

62. Porty lub śródlądowe drogi wodne (poza wyjątkami) — Infrastruktura żeglugowa śródlądowa o znaczeniu portowym lub drogowodnym.

63. Przystanie śródlądowe dla ≥10 statków lub wykorzystujące linię brzegową >20 m — Mariny i przystanie śródlądowe o określonej pojemności lub długości wykorzystania brzegu.

64. Porty lub przystanie morskie (poza wyjątkami) — Infrastruktura portowa na obszarach morskich.

65. Budowle przeciwpowodziowe (z wyłączeniem określonych doszczelnień wałów) oraz regulacja/kana lizacja wód dla żeglugi — Inwestycje hydrotechniczne przeciwpowodziowe i regulacyjne, poza wskazanym wyjątkiem dla pewnych przebudów wałów.

66. Budowle piętrzące wodę (poza wyjątkami) – na obszarach chronionych, na ciekach bez istniejących piętrzeń, przy kumulacji w promieniu <5 km lub o wysokości piętrzenia ≥1 m — Zapory/jazy i podobne obiekty piętrzące kwalifikowane ze względu na lokalizację, kumulację i parametry piętrzenia.

67. Kanały w rozumieniu Prawa wodnego — Budowa kanałów jako obiektów hydrotechnicznych.

68. Magistralne rurociągi wodociągowe i przewody magistralne ze stacji uzdatniania (z wyłączeniem przebudowy bezwykopowej) — Duże przewody przesyłu wody i magistrale, poza modernizacją metodą bezwykopową.

69. Ochrona brzegów morskich i przedsięwzięcia zmieniające strefę brzegową (wały, mola, pirsy itd.), z wyłączeniem konserwacji/odbudowy — Roboty w pasie brzegowym ingerujące w linię i charakter brzegu morza.

70. Urządzenia poboru wód podziemnych lub sztucznego zasilania o wydajności ≥10 m³/h (poza wyjątkami) — Ujęcia i systemy zasilania wód podziemnych o dużej wydajności.

71. Urządzenia poboru wód podziemnych z tej samej warstwy ≥1 m³/h, gdy w odległości <500 m jest inne ujęcie ≥1 m³/h (z wyłączeniem zwykłego korzystania z wód) — Kumulacja ujęć wód podziemnych w bliskim sąsiedztwie przy określonej wydajności.

72. Urządzenia do przerzutu wody dla zwiększania zasobów innych cieków/kanałów/jezior/zbiorników (poza wyjątkami) — Inwestycje transferu wody pomiędzy zlewniami lub zbiornikami.

73. Grzebowiska zwłok zwierzęcych — Miejsca zakopywania padłych zwierząt (animal burial sites).

74. Tory wyścigowe lub próbne dla pojazdów mechanicznych — Obiekty do wyścigów lub testów pojazdów silnikowych.

75. Stanowiska testowania silników, turbin lub reaktorów — Instalacje do prób i badań jednostek napędowych/energetycznych, w tym reaktorów.

76. (uchylony) — Pozycja uchylona (brak obowiązującej kategorii w tym miejscu listy).

77. Oczyszczalnie ścieków inne niż w §2 ust.1 pkt 40, dla ≥400 RLM — Oczyszczalnie komunalne/zbiorcze o wielkości co najmniej 400 równoważnych mieszkańców.

78. Oczyszczanie ścieków przemysłowych (z wyłączeniem instalacji bez ścieków ze „szczególnie szkodliwymi” substancjami) — Instalacje przemysłowe do oczyszczania ścieków, jeśli mogą wprowadzać substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego.

79. Sieci kanalizacyjne o długości ≥1 km (z wyłączeniami: bezwykopowo, deszczówka w pasie drogowym/kolejowym, przyłącza) — Budowa sieci kanalizacji sanitarnej (lub innej objętej zakresem) o znaczącej długości, z wyłączeniem wskazanych przypadków.

80. Instalacje odzysku/unieszkodliwiania odpadów (poza §2 ust.1 pkt 41–47) z wyłączeniami (m.in. mały biogaz), oraz retencja odpadów i rekultywacja składowisk — Szeroka kategoria obiektów gospodarowania odpadami (poza wyliczonymi gdzie indziej), w tym rekultywacje składowisk i miejsca retencji.

81. Punkty do zbierania lub przeładunku złomu — Place/instalacje gromadzenia i przeładunku złomu.

82. Obiekty unieszkodliwiania odpadów wydobywczych (poza wyjątkami) — Instalacje do zagospodarowania odpadów z górnictwa i przeróbki kopalin.

83. Unieszkodliwianie lub odzysk materiałów wybuchowych (poza wyjątkami) — Instalacje do neutralizacji lub odzysku komponentów materiałów wybuchowych.

84. Instalacje unieszkodliwiania zasolonych wód kopalnianych — Obiekty do zagospodarowania/neutralizacji zasolonych wód z kopalń.

85. Scalanie gruntów: użytki rolne >10 ha (chronione) lub >100 ha (pozostałe) — Procesy scalenia działek rolnych o dużej skali, z niższym progiem na obszarach chronionych.

86. Zmiana lasu/nieużytku na użytek rolny lub wylesienia w celu zmiany użytkowania – w szczególnych przypadkach (łęgi/olsy/bagna; enklawy; obszary chronione; miasta) — Odlesienia i przekształcenia terenu, jeśli spełniają szczególne kryteria wrażliwości lub lokalizacji.

87. Zmiana lasu/nieużytku na użytek rolny lub wylesienia w celu zmiany użytkowania ≥1 ha (inne niż w pkt 86) — Pozostałe przekształcenia tego typu, jeśli obejmują co najmniej 1 ha.

88. Gospodarowanie wodą w rolnictwie (melioracje i zbiorniki/stawy) – według zakresów i progów (m.in. 2 ha z kumulacją, 5 ha, stawy ≥0,5 ha na chronionych, stawy głęb. ≥3 m) — Inwestycje melioracyjne i wodne w rolnictwie kwalifikowane przez powierzchnię, kumulację i parametry zbiorników.

89. Zalesienia: pastwisk/łąk na terenach zagrożenia powodzią; nieużytków na glebach bagiennych; oraz zalesienia na obszarach chronionych — Zalesienia uznane za wrażliwe ze względu na warunki wodne/glebowe lub ochronę przyrody.

90. Zalesienia >20 ha (inne niż w pkt 89) — Duże zalesienia przekraczające 20 ha.

91. Instalacje do produkcji i przetwórstwa tłuszczów roślinnych lub zwierzęcych — Zakłady olejarskie/tłuszczowe wytwarzające lub przetwarzające tłuszcze.

92. Przetwórstwo owoców/warzyw/ryb/produktów zwierzęcych (bez tłuszczów zwierzęcych) ≥50 t/rok — Zakłady przetwórstwa żywności o wskazanej minimalnej zdolności produkcyjnej.

93. Produkcja mleka lub wyrobów mleczarskich ≥50 t/rok — Mleczarnie i zakłady mleczarskie o skali co najmniej 50 ton rocznie.

94. Produkcja wyrobów cukierniczych lub syropów ≥50 t/rok — Zakłady cukiernicze/syropiarnie o wydajności co najmniej 50 ton rocznie.

95. Instalacje do uboju zwierząt — Rzeźnie i ubojnie.

96. Instalacje do pozyskiwania skrobi — Zakłady wytwarzania skrobi (np. ziemniaczanej lub zbożowej).

97. Instalacje do produkcji tranu lub mączki rybnej — Zakłady przetwarzania surowca rybnego na tran lub mączkę.

98. Pakowanie i puszkowanie produktów roślinnych lub zwierzęcych ≥50 t/rok — Linie konserwowania/puszkowania i pakowania o wydajności co najmniej 50 ton rocznie.

99. Browary lub słodownie ≥50 t/rok — Produkcja piwa lub słodu o skali co najmniej 50 ton rocznie.

100. Cukrownie — Zakłady produkcji cukru.

101. Gorzelnie, zakłady przetwarzające alkohol etylowy oraz wytwarzające napoje alkoholowe — Instalacje destylacji i przetwarzania alkoholu oraz produkcji napojów alkoholowych.

102. Chów lub hodowla zwierząt (inne niż w §2 ust.1 pkt 51) ≥60 DJP — Fermy o obsadzie co najmniej 60 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza.

103. Chów lub hodowla zwierząt (inne niż w §2 ust.1 pkt 51) ≥40 DJP, jeśli <100 m od określonych terenów lub na obszarach chronionych/otulinach — Fermy średniej wielkości kwalifikowane dodatkowo przez bliskość terenów wrażliwych lub lokalizację na obszarach chronionych.

104. Chów/hodowla zwierząt obcych rodzimej faunie (nie-gospodarskich), ≥4 matki lub ≥20 sztuk (z wyjątkiem ryb i skorupiaków) — Hodowle gatunków obcych w określonej minimalnej liczebności.

105. Chów/hodowla ryb w stawach: karpiowe (>4 t/ha) lub pstrągowe (>1 t przy poborze 1 l/s) — Stawy rybne kwalifikowane poprzez intensywność produkcji i parametry poboru wody.

106. Chów i hodowla ryb na obszarach morskich RP — Akwakultura morska na wodach morskich.

107. Przedsięwzięcia realizowane wyłącznie/głównie dla opracowania lub wypróbowania nowych metod/produktów (eksploatacja ≤2 lata) — Projekty pilotażowe/testowe ograniczone czasowo do maksymalnie dwóch lat.

Dodatkowo (ust. 2) – także zaliczane do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko:

1. Rozbudowa/przebudowa/montaż przedsięwzięcia z §2 ust.1 niespełniająca kryteriów z §2 ust.2 pkt 1 — Zmiany w inwestycjach „z listy §2 ust.1”, które kwalifikują się mimo niespełnienia szczegółowego kryterium wskazanego w odesłaniu.
2. Rozbudowa/przebudowa/montaż przedsięwzięcia z ust.1, gdy część zmieniana/nowa nie osiąga progów (jeśli progi były określone) – z wyłączeniami wskazanymi — Modernizacje i rozbudowy przedsięwzięć z tej listy, co do zasady obejmowane, ale z wyłączeniem sytuacji, gdy zmieniana część nie dobija do progów (jeżeli takie progi istnieją).
3. Przedsięwzięcia poniżej progów, jeśli po zsumowaniu parametrów z innym (planowanym/realizowanym/zrealizowanym) przedsięwzięciem tego samego rodzaju na terenie jednego zakładu osiągną progi — Zasada „kumulacji”: nawet mniejsze zamierzenie wchodzi na listę, gdy razem z innym podobnym w tym samym zakładzie/obiekcie przekroczy progi.

Jak przebiega procedura OOŚ? Ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko

Ocena oddziaływania przebiega w ramach dwóch głównych procedur:

1. Postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach
2. Postępowań związanych z innymi decyzjami administracyjnymi, jeśli wskazuje na to ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie.

W procesie tym udział biorą:

• Organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach – np. wójt, burmistrz, prezydent miasta, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska (RDOŚ), a w przypadkach strategicznych – Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (GDOŚ).
• Organy opiniujące – m.in. Państwowa Inspekcja Sanitarna (PIS), która opiniuje m.in. drogi, linie elektroenergetyczne, zbiorniki wodne i terminale.
• Społeczeństwo – zgodnie z zasadą udziału społeczeństwa w ochronie środowiska.

Przykłady – kto opiniuje OOŚ?

Zgodnie z art. 64 ustawy OOŚ, po zasięgnięciu opinii realizuje ją:

1. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska – dla przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w tym strategicznych inwestycji (np. drogi, linie kolejowe, instalacje przesyłowe: ropa, gaz, wodór; terminale, elektrownie szczytowo-pompowe).
2. Powiatowy lub Wojewódzki Inspektor Sanitarny – dla pozostałych inwestycji mogących znacząco oddziaływać na środowisko (w tym Graniczny Inspektor Sanitarny w przypadku inwestycji granicznych).
3. Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich – w zakresie oddziaływania na wody.
4. Starosta lub Marszałek – w przypadku postępowania o wydanie pozwolenia zintegrowanego.
5. Dyrektor urzędu morskiego – gdy przedsięwzięcie jest realizowane na obszarze morskim.

Jakie dokumenty należy przygotować?

W ramach wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, inwestor przedstawia:

• Kartę informacyjną przedsięwzięcia (KIP) – dla inwestycji potencjalnie oddziałujących.
• Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko – dla inwestycji zawsze oddziałujących oraz tych, dla których organ uzgodnił zakres raportu po analizie KIP.

Raport ten musi uwzględniać m.in.:

• opis planowanego przedsięwzięcia,
• analizę oddziaływań na środowisko i obszary Natura 2000,
• propozycje działań minimalizujących wpływ na środowisko,
• ocenę kumulacyjnych i transgranicznych oddziaływań.

Co obejmuje oddziaływanie na środowisko?

W procesie oceny oddziaływania analizuje się wpływ na:

• jakość powietrza, wody, gleby,
• klimat akustyczny,
• krajobraz,
• różnorodność biologiczną,
• zdrowie ludzi,
• obszary chronione, w tym obszary Natura 2000.

Jeśli inwestycja może oddziaływać na obszar Natura 2000, obowiązek przeprowadzenia OOŚ jest obligatoryjny – niezależnie od rodzaju przedsięwzięcia.

Porada od specjalisty AvesNature

„Najczęstszym błędem inwestorów jest pomijanie postępowania administracyjnego w celu uzyksania decyzji środowiskowej. Jeżeli planujesz inwestycję, sprawdź jak najwcześniej, czy Twoje przedsięwzięcie znajduje się na liście. Nawet zmiana parametów przebiegu drogi czy rozbudowa lub przebudowa istniejącej instalacji może wiązać się z obowiązkiem przeprowadzenia postępowania ooś.”

Dlaczego warto mieć pod ręką listę OOŚ?

Rozporządzenia, na których opiera się system ocen oddziaływania, są obszerne i problematyczne do szybkiego wyszukiwania interesujących z punktu widzenia inwestora informacji. Dlatego przygotowanie zwięzłej, dobrze ustrukturyzowanej listy to:

• oszczędność czasu,
• mniejsze ryzyko błędów formalnych,
• szybsza decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach,
• mniej stresu na etapie realizacji inwestycji.

Planujesz inwestycję i potrzebujesz Oceny Oddziaływania na Środowisko? Zleć to AvesNature – przygotujemy dokumentację i poprowadzimy Cię przez cały proces sprawnie i zgodnie z wymaganiami. Skontaktuj się z nami i umów konsultację.

Podsumowanie

Ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko to kluczowy element prawa ochrony środowiska i planowania inwestycji. Przedsięwzięcia mogące zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymagają udziału wielu organów, raportów i często – udziału społeczeństwa.

Jeśli chcesz uniknąć kosztownych opóźnień i błędów, trzymaj się litery ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

FAQ – najczęściej zadawane pytania

1. Kiedy OOŚ jest wymagana?

Gdy planowane przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na środowisko lub obszar Natura 2000.

2. Co reguluje ustawa OOŚ?

Ustawa OOŚ określa zasady przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia.

3. Czy każda inwestycja wymaga raportu OOŚ?

Nie – raport OOŚ jest wymagany tylko dla przedsięwzięć znacząco oddziałujących lub na żądanie organu.

4. Czym jest strategiczna ocena oddziaływania na środowisko?

To procedura stosowana do planów i programów mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

5. Kto przeprowadza OOŚ?

OOŚ jest przeprowadzana przez organ administracji w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej.

6. Czy OOŚ obejmuje transgraniczne oddziaływanie?

Tak – system OOŚ przewiduje również ocenę transgranicznego oddziaływania na środowisko.